Datum uitspraak: 28 oktober 2026
Datum publicatie: 3 november 2026
Gerecht: Rechtbank Rotterdam
Rechtsgebied: Erfrecht, executele, schenkingen en legitieme portie
Een schenking aan een gevolmachtigde is niet zonder meer geldig wanneer die gevolmachtigde namens de schenker de overeenkomst met zichzelf sluit. In een omvangrijk geschil over een nalatenschap hielden twee schenkingen van ieder €100.000 geen stand.
Gevolmachtigden schonken zichzelf ieder €100.000
De erflater had tijdens zijn leven een algemene volmacht verleend. Met gebruikmaking van die volmacht schonken twee gevolmachtigden ieder €100.000 aan zichzelf. Een van hen werd later executeur van de nalatenschap.
Na het overlijden ontstond discussie over de geldigheid van deze schenkingen, de omvang van de nalatenschap, de informatieverstrekking door de executeur en de berekening van legaten en legitieme porties.
Algemene volmacht was niet voldoende
Wanneer een gevolmachtigde namens de volmachtgever een rechtshandeling met zichzelf verricht, is sprake van zelfcontracteren. Volgens artikel 3:68 BW mag dat alleen als de inhoud van de rechtshandeling zo nauwkeurig vaststaat dat een belangenconflict is uitgesloten.
De gebruikte volmacht bevatte geen voldoende uitdrukkelijke toestemming voor deze omvangrijke schenkingen aan de gevolmachtigden zelf. De hoogte en voorwaarden van de schenkingen lagen ook niet zodanig vast dat een tegenstrijdig belang was uitgesloten.
De rechtbank aanvaardde de twee bedragen van €100.000 daarom niet als geldige schenkingen. Dat de schenkingen in een notariële akte waren vastgelegd, nam het probleem met de bevoegdheid van de gevolmachtigden niet weg.
Papieren schenkingen vervielen bij overlijden
Daarnaast werd een beroep gedaan op schenkingen op papier voor een totaalbedrag van €143.525. Bij een schenking die pas na het overlijden wordt uitgevoerd, gelden bijzondere vormvereisten. Artikel 7:177 BW bepaalt dat zo’n schenking vervalt als zij niet persoonlijk door de schenker in een notariële akte is vastgelegd.
Omdat de vereiste persoonlijke notariële vastlegging niet was aangetoond, konden deze bedragen niet als schulden van de nalatenschap worden behandeld. Andere schenkingen die tijdens het leven daadwerkelijk waren uitgevoerd, werden voor zover bewezen wel in de erfrechtelijke berekeningen betrokken.
Kosten executeur niet ten laste van nalatenschap
De executeur had volgens de rechtbank gedurende meerdere jaren onvoldoende informatie verstrekt en geen deugdelijke boedelbeschrijving opgesteld. Ook verschillende opgevoerde kosten waren niet onderbouwd.
Zo werd een vergoeding van ruim €23.000 voor vermogensbeheer niet aanvaard, omdat een afspraak of andere rechtsgrond daarvoor niet was aangetoond. Ook de kosten van een auto voor de vriendin van de erflater konden niet zonder testamentaire bepaling of voldoende bewijs als schuld van de nalatenschap worden aangemerkt.
De rechtbank bepaalde dat de executeur zijn eigen executelekosten moest dragen. Na berekening van de nalatenschap, legaten en legitieme porties werd hij veroordeeld tot betalingen van €98.214,72 en €53.124,18 aan de betrokken erfgenamen en gerechtigden.
Waarom dit relevant is voor bezoekers van advocaten.nl
De uitspraak laat zien dat een ruime algemene volmacht geen vrijbrief is om namens iemand grote schenkingen aan de gevolmachtigde zelf te doen. Bij een mogelijk belangenconflict is een zeer duidelijke en vooraf bepaalde bevoegdheid noodzakelijk.
- Neem schenkingsbevoegdheden uitdrukkelijk en nauwkeurig in een levenstestament of volmacht op.
- Leg vast of een gevolmachtigde aan zichzelf of aan naaste familieleden mag schenken.
- Omschrijf maximale bedragen, voorwaarden en het doel van de schenkingen.
- Zorg bij papieren schenkingen voor de vereiste persoonlijke notariële akte.
- Laat een executeur een controleerbare boedelbeschrijving en volledige rekening en verantwoording opstellen.
- Bewaar bankafschriften, akten, belastingaangiften en correspondentie over schenkingen.
Niet iedere schenking door een gevolmachtigde is verboden. De geldigheid hangt af van de tekst van de volmacht, de mate waarin de schenking vooraf is bepaald en de vraag of een belangenconflict daadwerkelijk is uitgesloten.
ECLI: ECLI:NL:RBROT:2026:15260
Bron: Rechtbank Rotterdam, gepubliceerd op Rechtspraak.nl op 3 november 2026.
Lees het volledige oorspronkelijke bericht op Rechtspraak.nl.
Deze samenvatting en toelichting zijn opgesteld door advocaten.nl. De Rechtspraak is daarbij niet betrokken.
Voor meer gedetailleerde informatie en professionele hulp door advocaten kunt u een vraag stellen via www.advocaten.nl of bellen met 0900-advocaten.